Enerji Bakanlığı, Akkuyu Nükleer Santrali’nde test sürecinin eylül ayında başlamasını planlıyor. Yakıtlar gözetim altında santrale konacak ve deneme üretimi gerçekleştirilecek.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Akkuyu’da inşa edilen Türkiye’nin ilk nükleer santralinde, test sürecini eylül ayında başlatmayı hedefliyor. Rusya’dan, nükleer teknoloji alanında deneyim ve bilgiye sahip üst düzey bir ekip gelecek. Bu ekibin gözetim ve kontrolünde, halen koruma altında bulunan yakıt çubukları santrale konulacak. Santralde, test için düğmeye basılacak. Bu sürecin ardından deneme amaçlı elektrik üretimi yapılacak. Deneme üretimi, 9 ay sürecek.
Rus Rosatom, 2010 yılında imzalanan hükümetlerarası anlaşmaya göre Mersin Akkuyu’da toplam dört ünite inşa ediyor. Her biri bin 200 megavat olan bu ünitelerin toplam gücü 4 bin 800 megavat. İlk ünitenin, Türkiye Cumhuriyeti’nin 100’üncü yılı olan 29 Ekim 2023’te devreye alınması planlanıyordu. Diğer ünitelerin ise birer yıl arayla işletmeye alınması öngörülüyordu. Ancak, finansman sorunları ve sahadaki gelişmeler nedeniyle hedef tarih 29 Ekim 2024’e revize edildi. Ayrıca, Rusya-Ukrayna savaşının tedarik sürecini olumsuz etkilediği ve birinci ünitenin gecikmesine neden olduğu belirtildi.
Test için öngörülen tarih eylül veya ekim olarak belirlenmiş olsa da, finansman ve tedarik sorunları büyük ölçüde çözüldü. Türkiye ile Rusya’nın doğal gaz ödemelerindeki mahsuplaşma yöntemiyle, inşaat finansmanı halen sağlanıyor. Enerji Bakanlığı, 1200 megavatlık ilk ünitede test sürecini eylül ayında (gecikirse ekimde) başlatmayı planlıyor. Aynı zamanda, Rusya’dan, nükleer teknoloji konusunda deneyimli bir ekip ileride gözetim ve kontrol amacıyla santralde bulunacak. Bu ekibin gözetiminde, halen koruma altındaki yakıt çubukları santrale konulacak. Test sürecinin tamamlanmasının ardından, 9 aylık deneme elektriği üretim aşaması başlayacak.
Enerji Bakanlığı kaynakları, 2010 yılında imzalanan anlaşma gereği Rusya’nın Akkuyu Nükleer AŞ’ye en fazla %49 oranında ortak olabileceğini belirtti. Ayrıca, yerli veya yabancı yatırımcılar ile görüşmelerin sürdüğünü aktardı ve şu ana kadar resmi bir ortaklık sonucu olmadığını ifade etti. Devlet, Akkuyu’da üretilen elektriği 12,35 sent dolardan 15 yıl boyunca alacak. Üçüncü ve dördüncü ünitelerde elektriğin %30’u, birinci ve ikinci ünitelerde ise %70’i alım garantisi kapsamında bulunuyor. Santralin toplam işletme ömrü 60 yıl olup, Rusların parça değişikliğiyle bu sürenin 20 yıl daha uzatılabileceği belirtiliyor.