Avrupalı liderlerden Ukrayna için ortak bildiri: ABD Başkanı Trump’ın barış girişimine destek

(ANKARA) - Avrupa Konseyi, İngiltere de dahil olmak üzere Avrupa Birliği (AB) liderleri, Ukrayna’da adil ve kalıcı barış için ABD Başkanı Donald Trump ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ile çalışma konusunda mutabık kaldı, yayınlanan bildiride, güçlü güvenlik garantileri, çok uluslu güç ve yeniden inşa desteği öne çıktı.

Avrupa Konseyi, Ukrayna’ya ilişkin liderler bildirisi yayımladı. Bildiri; Avrupa Konseyi Başkanı António Costa, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Almanya Şansölyesi Friedrich Merz, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, Hollanda Başbakanı Dick Schoof, Norveç Başbakanı Jonas Gahr Støre, Polonya Başbakanı Donald Tusk, İsveç Başbakanı Ulf Kristersson ve İngiltere Başbakanı Keir Starmer tarafından kabul edildi.

Liderler, "ABD Başkanı Donald Trump’ın Ukrayna’da adil ve kalıcı bir barışın sağlanmasına yönelik girişimlerinde kaydedilen önemli ilerlemeyi memnuniyetle karşıladıklarını" bildirdi.

Açıklamada, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’nin ekibiyle Trump’ın ekibi ve Avrupalı ekipler arasında son zamanlarda yürütülen işbirliğinden duyulan memnuniyet ifade edildi. Liderler, Ukrayna’nın egemenliğini ve Avrupa güvenliğini koruyacak kalıcı bir barış için Trump ve Zelenski ile çalışmayı sürdürme konusunda mutabık kaldı.

Bildiride, "Ukrayna’nın güvenliği, egemenliği ve refahının daha geniş Avro-Atlantik güvenliği açısından hayati olduğu" vurgu yapıldı. Ukrayna halkının, gelecekteki Rus saldırganlığı korkusu olmaksızın, müreffeh, bağımsız ve egemen bir geleceği hak ettiği belirtildi.

ABD ve Avrupalı liderler, savaşın sona erdirilmesine yönelik bir anlaşma çerçevesinde Ukrayna’ya güçlü güvenlik garantileri ve ekonomik toparlanma desteği sağlamak üzere birlikte çalışma taahhüdünde bulundu.

Çok Uluslu Ukrayna Gücü ve güvenlik önlemleri planı

1. Ukrayna’nın caydırıcılık ve toprak savunmasını sağlayabilmesi için, barış zamanında 800 bin personel seviyesinde tutulacak silahlı kuvvetlerini güçlendirmeye yönelik sürdürülebilir ve kayda değer destek verilmesi;
2. Gönüllüler Koalisyonu çerçevesinde, gönüllü ülkelerin katkılarıyla oluşturulacak ve ABD tarafından desteklenecek Avrupa öncülüğündeki Çok Uluslu Ukrayna Gücü’nün kurulması; bu gücün, Ukrayna Ordusu’nun yeniden yapılandırılmasına, hava sahasının güvenliğine ve deniz güvenliğinin artırılmasına katkı sağlaması;
3. Olası ihlallere erken uyarı sağlamak, ihlalleri tespit etmek ve yanıtlamak amacıyla, uluslararası katılımla ABD öncülüğünde ateşkes izleme ve doğrulama mekanizması ile gerilimi düşürücü adımlar için bir de-ekrüasyon (deconfliction) mekanizması;
4. Gelecekteki silahlı saldırılarda barış ve güvenliğin yeniden tesisi için, ulusal prosedürlere bağlı, hukuken bağlayıcı taahhütler ve önlemler kapsamında güç kullanımı, istihbarat, lojistik destek ile ekonomik ve diplomatik adımlar.

Ukrayna’nın AB üyelik sürecine destek

Ukrayna’nın yeniden toparlanması ve inşası amacıyla önemli kaynakların seferber edilmesi, karşılıklı fayda sağlayan ticaret anlaşmaları ve Rusya’nın zararları için tazminat ihtiyacını içeriyor. Bu çerçevede, AB’deki Rus varlıklarının dondurulduğu hatırlatılarak, Ukrayna’nın AB üyelik sürecine güçlü destekte bulunuluyor.

Avrupalı liderler, Zelenski’ye desteklerini yineleyerek, Ukrayna’ya ilişkin nihai kararların Ukrayna halkına ait olduğunu belirtti. Uluslararası sınırların güç kullanılarak değiştirilemeyeceği ve toprakla ilgili kararların, güvenlik garantileri sağlandıktan sonra Ukrayna halkı tarafından verileceği kaydedildi. Ayrıca, müzakerelerin son aşamalarında bazı başlıkların çözüme kavuşacağı ifade edildi.

Rusya’ya çağrı ve liderlerin mesajı

Her konuda anlaşma sağlanmadan hiçbir konuda mutabakata varılmayacağı vurgusu yapılarak, kalıcı barışın sağlanması için tüm tarafların yoğun çalışması gerektiği bildirildi. Anlaşmaların, Avrupa-Atlantik güvenliğini ve NATO’nun caydırıcı rolünü koruması gerektiği kaydedildi. Ayrıca, Rusya’ya çağrı yapılarak, Trump’ın barış planını kabul etmesi ve ateşkese onay vermesi isteniyor. Moskova’nın müzakerelere yönelmesi için Rusya’ya karşı baskının artırılacağı belirtildi. Liderler, önümüzdeki günlerde hızlı ilerleme sağlanıp kalıcı barış anlaşmasının sonuçlandırılacağını ve diğer ülkelere açık olacağını belirtti.