Anayasa Mahkemesi, sözleşmeyle belirlenmeyen durumlarda uygulanan yüzde 12'lik kanuni faiz oranını iptal etti. Gerekçede oran enflasyonun altında kaldığı vurgulandı ve karar 9 ay sonra yürürlüğe girecek.
Anayasa Mahkemesi, sözleşmeyle miktar belirlenmeyen durumlarda uygulanan kanuni faiz oranının yüzde 12 olmasını öngören 3095 sayılı Kanun’un 1. maddesini iptal etti. Gerekçede, kanuni temerrüt faiz oranının enflasyona göre yetersiz olduğu ve alacağın mülkiyet kapsamında olduğu belirtildi. Ayrıca, mülkiyet hakkının enflasyona karşı korunması gerektiği ve bu Kanun maddesinin enflasyon karşısında alacağın değer kaybını önleyici mekanizmayı sağlamadığı kaydedildi. İptal hükmü, 9 ay sonra yürürlüğe girecek.
Resmi Gazete’de yayımlanan karar doğrultusunda, Kahramanmaraş 3. İdare Mahkemesi, deprem sonrası taşınmazın yıkılması nedeniyle uğranılan zararların tazmini talebiyle yaptığı başvuruda, uygulanan kuralların Anayasa’ya aykırı olduğunu belirtti ve iptali için Mahkemeye başvurdu. Mahkeme, 2005 yılında yürürlüğe giren ve 5335 sayılı Kanun ile değiştirilen 1. maddede yer alan düzenlemenin Anayasa’ya uygun olmadığını ve iptal edilmesi gerektiğini belirtti.
Başvuruda, enflasyon oranlarının yüksek olduğu dönemlerde faiz oranı ile enflasyon oranı arasında farklar oluştuğu, kuralda öngörülen faiz oranının enflasyonist ortamda yeterli olmadığını ve para değer kaybını önleyecek güvenceye yer verilmediği vurgulandı. Mahkeme, 3095 sayılı Kanun’un 1. maddesinin ‘‘sözleşmeden kaynaklanmayan borçlarda uygulanan temerrüt faizi’’ ile ilgili olduğunu ve bu hükmün 9 ay sonra yürürlüğe gireceğine karar verdi. Ayrıca, devletin para değerindeki aşınmayı telafi edecek mekanizmalar geliştirmesi gerektiği ve yüksek enflasyon ortamlarında faiz oranının yetersiz kalabileceği belirtildi.
Gerekçede, borçlunun enflasyon nedeniyle ekonomik kaybını önlemek amacıyla, alacağın değer kaybına uğramadan ödenmesi gerektiği ve bu nedenle faiz oranının uygun seviyede belirlenmesi gerektiği ifade edildi. Ayrıca, kanuni faiz oranının enflasyon etkisini gözeterek belirlenmesi ve alacakların adil bir şekilde ödenmesi gerekliliğine vurgu yapıldı. Mahkeme, bu uygulamanın Anayasa’nın mülkiyet hakkını ve etkili başvuru hakkını koruma ilkesine aykırı olduğunu belirtti.
