CHP Milletvekili Akay’dan, TBMM’ye esnaf için araştırma önergesi: “Bağ-Kur ve vergi yükü esnafı borç sarmalına itiyor”

CHP Karabük Milletvekili ve TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Üyesi Cevdet Akay, yüksek enflasyon, artan girdi maliyetleri ve daralan iç talep nedeniyle esnafın en ağır ayakta kalma mücadelesini verdiğini belirtti. Ayrıca, esnaf ve sanatkarların ekonomik ve sosyal sorunlarının tüm boyutlarıyla araştırılması amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) Meclis Araştırması açılması önerisinde bulundu.

Önergede, kira, enerji, ham madde ve işçilik maliyetlerindeki olağanüstü artışların gelir-gider dengesini bozduğu ve vergi ile SGK yüklerinde esnafın ödeme gücünü gözeten hafifletici çalışmalar yapılmadığı ifade edildi. Akay, “Geliri düşen, müşteri sayısı azalan esnaf, vergi ve SGK borçları sebebiyle borç sarmalına sürükleniyor” değerlendirmesinde bulundu.

Bağ-Kur primleri sosyal güvenliği engelliyor

Önerge gerekçesinde, Bağ-Kur kapsamındaki esnaf için prim borçlarının yalnızca mali yük değil, aynı zamanda sosyal güvenlik erişimini engelleyen bir sorun haline geldiğine değinildi. Sağlık hizmetlerinden yararlanamayan ve emeklilik hakkı kazanamayan yüz binlerce esnaf olduğu kaydedildi. Ayrıca, mevcut prim sisteminin, düzensiz ve kırılgan gelir yapısını dikkate almadığı ve geçmiş yapılandırmaların kısa vadeli olduğu, taksitlerin yüksek ve koşulların gerçek gelir düzeyiyle uyumsuz olduğu belirtildi. Bu durumun birçok esnafın yapılandırmayı kaybetmesine ve yeniden icra ile haciz tehdidiyle karşı karşıya kalmasına neden olduğu vurgulandı.

Banka hesaplarında bloke, işyerlerine haciz ve araçlara el koyma tehditlerinin yalnızca esnafı değil, çalışanları, aileleri ve yerel ekonomileri de olumsuz etkilediği bildirildi. Kepenk kapatmaların ise işsizliği ve kayıt dışılığı arttırdığı aktarıldı.

Kapsamlı ve sürdürülebilir model çağrısı

Akay, TBMM Araştırması ile esnafın güncel ekonomik durumunun tespit edilmesini, vergi ve SGK borçlarının hem mali hem de sosyal etkilerinin incelenmesini, Bağ-Kur prim sistemi ve emeklilik koşullarındaki mağduriyetleri değerlendirilmesini istedi. Ayrıca, esnafın ödeme gücüne göre uzun vadeli, adil ve sürdürülebilir yeni bir yapılandırma modelinin geliştirilmesini talep etti.