EMEP'li Karaca ve Bayhan'dan Bakan Bayraktar'a İsrail'e petrol sevkiyatı sorusu

ANKARA - EMEP İstanbul Milletvekili İskender Bayhan ile Gaziantep Milletvekili Sevda Karaca, Türkiye üzerinden İsrail'e ham petrol sevkiyatının sürdüğü iddialarına ilişkin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığı'na soru önergesi verdi.

Önergede, Energy Embargo for Palestine (EEFP) ve Progressive International tarafından hazırlanan rapora atıf yapılarak, "Mayıs 2024’ten bu yana Ceyhan Limanı üzerinden İsrail'e en az 57 sevkiyatla yaklaşık 6 bin 463 kiloton ham petrol gönderildiği" ifade edildi. Milletvekilleri, sevkiyatların resmi kayıtlarda İsrail varışlı olarak gösterilmediğini, tankerlerin AIS takip sistemlerini kapattığını ve uydu görüntüleriyle doğrulanan karartma yöntemleri kullanıldığını belirtti.

Önergede, taşınan petrolün büyük bölümünün Bakü–Tiflis–Ceyhan (BTC) Boru Hattı üzerinden geldiği, hattın Türkiye bölümünden BOTAŞ'ın sorumlu olduğu hatırlatıldı. Ambargo açıklamalarına rağmen nihai varış noktalarının denetlenip denetlenmediği soruldu. Bayhan ve Karaca, Türkiye'nin BTC hattı üzerinden taşınan her varil petrol için 1,27 dolar transit gelir elde ettiğinin kamuoyuna açıklandığını belirterek, ambargo sonrası İsrail'e giden sevkiyatlardan ne kadar gelir sağlandığını da Bakanlığa sordu.

Ayrıca, sevkiyatların büyük bölümünün Yunanistan merkezli iki denizcilik şirketi tarafından gerçekleştirildiği ve bu şirketlerin liman hizmetleri ile transit geçişler kapsamında hangi kurumlara ne kadar ödeme yaptığı soruldu. İsrail rafinerilerinde işlenen petrolün askeri amaçlar için kullanıldığı vurgulandı ve Türkiye’nin Ceyhan Limanı ile BTC hattı üzerinden bu sevkiyatlara neden izin verildiği soruldu. AIS sistemlerini kapatan tankerler hakkında herhangi bir yaptırım uygulanıp uygulanmadığı da gündemde yer aldı.

"BOTAŞ, ambargo kararından sonra BTC hattı üzerinden taşınan petrolün nihai varış noktasını denetlemiş midir?"

EMEP'li milletvekilleri, Türkiye'nin tam bir enerji ambargosu uygulayıp uygulamayacağını ve İsrail’e yönelik tüm petrol sevkiyatlarının durdurulup durdurulmayacağını Bakan Bayraktar’a sordu. Karaca ve Bayhan, aşağıdaki soruları yöneltti:

• "Raporda, Mayıs 2024’ten Aralık 2025’e kadar Ceyhan Limanı’ndan İsrail’e en az 57 gizli ham petrol sevkiyatı yapıldığı belirtilmektedir. Bakanlığınız bu sevkiyatların varlığını kabul etmekte midir? Kabul etmiyorsa, raporda sunulan uydu görüntüleri, AIS verileri ve liman kayıtlarını hangi gerekçeyle geçersiz saymaktadır?"
• "Bakü–Tiflis–Ceyhan Boru Hattı üzerinden taşınan ham petrolün Türkiye bölümünden BOTAŞ sorumludur. BOTAŞ, ambargo kararından sonra BTC hattı üzerinden taşınan petrolün nihai varış noktasını denetledi mi? Türkiyenin bu hat üzerinden her varil petrol için 1,27 dolar transit geliri elde ettiği Bakan Özlem Zengin tarafından açıklandı. Ambargo sonrası İsrail’e giden sevkiyatlardan toplam ne kadar gelir sağlandı? Bu gelirler göz önüne alındığında, Türkiye’nin İsrail’in savaş ve soykırım tedarik zincirinde lojistik merkez haline getirildiği iddiası Bakanlığınız tarafından reddediliyor mu?"