Kıbrıs’ta ikinci üçlü görüşme ocak ayı sonunda gerçekleştirilecek Holguín’in planları ve beklentileri Birleşmiş Milletler (BM) Kıbrıs Özel Temsilcisi María Ángela Holguín Cuellar, "ocak ayındaki üçlü görüşmenin olası ge…

Birleşmiş Milletler (BM) Kıbrıs Özel Temsilcisi María Ángela Holguín Cuellar, "ocak ayındaki üçlü görüşmenin olası genişletilmiş Kıbrıs görüşmelerinin öncüsü" olarak planlandığını açıkladı. Holguín, "Ankara’da Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile görüşmesinin perşembe gününe ertelendiğini" belirterek, bu temasların çok önemli olacağını ifade etti. Holguín’in, BM Genel Sekreteri António Guterres’e olumlu bir tablo sunarak gayriresmi bir beş artı bir toplantı düzenlenmesini önerdiği tahmin ediliyor. Genişletilmiş formatta, iki Kıbrıs tarafı ve garantör ülkeler Türkiye, Yunanistan ve Birleşik Krallık ile BM bulunacak.
Her iki liderin yeni bir yola girmeye kararlı ve buna yetkin olduklarını ortaya koymasıyla, BM Genel Sekreteri’nin Kıbrıs Özel Temsilcisi Holguín, durma noktasına gelen Kıbrıs barış çabalarını canlandırma amacıyla dikkatlice aşamalandırılmış bir diplomatik hamleye hazırlanıyor. Kaynaklara göre, adadaki iki liderin katılımıyla ocak ayı sonunda bir üçlü toplantı gerçekleştirilmesi ve şubat ayına planlanan genişletilmiş beş artı bir formatında gayriresmi bir toplantının düzenlenmesi mümkün görülüyor.
Holguín, ANKA Haber Ajansı ile yaptığı çevrim içi görüşmede, ocak ayının belirleyici bir hazırlık süreci olacağını ve her iki tarafın müzakere ekiplerinin liderler yeniden bir araya gelmeden önce teknik ve usûl konularını çözmesi gerektiğini ifade etti. Ankara’daki görüşmenin, yoğun program nedeniyle perşembe gününe ertelendiğini ve bu temasların çok önemli olduğunu söyledi. Lefkoşa’da KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis ile, Atina’da ise Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis ile yapılan temasların ardından, Holguín, önceki toplantıların fırsat ve zayıflıkları ortaya koyduğunu belirtti. Ayrıca, siyasi tartışmaların önceki temalara kıyasla daha derin olduğunu ve teknik açıdan hazırlıkların zaman aldığını vurguladı.
Son üçlü toplantıda, üç saatten fazla süren tartışmalarda su altyapısı, yenilenebilir enerji ve geçiş noktaları gibi başlıklar görüşüldü. Holguín, bu önlemlerin iki toplumun günlük yaşamı açısından önem taşıdığını ve pazarlık yerine iş birliği ortamında görüşmelerin ilerletilmesi gerektiğini belirtti. Liderlerin teknik detaylar tartıştığında, siyasi diyaloğun zedelendiğine dikkat çekti ve müzakerecilerin kelime ve önerilerle masaya gelmesi gerektiğini vurguladı. Buna rağmen, toplantının içerik açısından önemli olduğunu ve geçmiş müzakere dönemlerinin detaylarıyla istişare edildiğini aktardı.
Bu ay sonunda planlanan üçlü görüşmenin amacı, BM himayesinde daha geniş bir formatın etkisini gösterecek ilerleme sağlanıp sağlanmadığını değerlendirmek ve güven artırıcı önlemleri, gelecek planlarını görüşmektir. Eğer koşullar sağlanırsa, Holguín, BM Genel Sekreteri Guterres’e olumlu bir tablo sunarak gayriresmi beş artı bir toplantı düzenlenmesini önerecek. Genişletilmiş formatta, garantör ülkeler ve BM ile birlikte iki Kıbrıs tarafı yer alacak. Bu tür bir toplantı, uzun yıllar sonra ilk defa diplomatik bir rehavet olmadan gerçekleşecek ve BM’nin ilerleme ihtimalini gösterecek. Holguín, kısa vadeli hedefin kapsamlı bir çözüm değil, yapılandırılmış bir müzakere çerçevesinde anlaşma sağlanması olduğunu belirtti. Sürecin ilerlemesi için BM Güvenlik Konseyi kararlarına uygunluk, siyasi eşitlik, dönüşümlü başkanlık ve önceki yakınlaşmaların tanınması gibi temel unsurların güvence altına alınması gerektiğine işaret etti. Ayrıca, Güvenlik Konseyi kararları ve Avrupa Birliği’nin desteğinin sürece katkısının kritik önemi vurgulandı.
Holguín, görüşmelerin yeniden çökme riskini taşıdığına dikkat çekti ve, rum siyasi söyleminde sıkça dile getirilen, Türk Kıbrıslı pozisyonların Ankara tarafından belirlendiği ve liderlerin belirli durumlarda Ankara ile görüştüğü iddialarını spekülasyon olarak nitelendirdi. Bu tür söylentilerin sürece katkı sağlamadığını söyledi. Ayrıca, Kıbrıs sorununa doğrudan katkı sağlayan ülkelerin ve Avrupa Birliği’nin yapıcı rolüne büyük önem verdiğini ifade etti. Diplomat, ilerleyen hafta ve liderlerin tekrar bir araya gelmeden önce müzakere ekiplerinin somut çıktılarına odaklanması gerektiğini belirtti. Holguín, genişletilmiş toplantıya içeriğe dayalı ve yapılandırılmış bir şekilde gidilmesi gerektiği yönünde uyarıda bulundu ve, beklentilerin temkinli olduğunu, ancak sürecin kritik sınavdan geçeceğini vurguladı.