Muratpaşa Belediyesi’nin Çevreci Komşu Kart modeli Türkiye’ye örnek oldu

Proje ve gelişimi

(ANTALYA) – Muratpaşa Belediyesi’nin 2016 yılında hayata geçirilen "Çevreci Komşu Kart" projesi, Türkiye’nin çevre politikalarında öncü bir model haline geldi. Bu sistem, yerel başarıyla öne çıktı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın "Zorunlu Depozito Yönetim Sistemi" uygulaması için ilham kaynağı oldu.

Antalya’nın 500 bini aşan nüfusuyla en yoğun ilçelerinden biri olan Muratpaşa’da, yaklaşık 10 yıl önce yapılmaya başlanan sıfır atık çalışmaları, ulusal seviyeye taşındı. Evsel atıkların kaynağında ayrıştırılmasını esas alan "Çevreci Komşu Kart", hem çevreyi koruma hem de döngüsel ekonomi açısından sürdürülebilir çözümler sunuyor.

Pilot uygulamadan ulusal seviyeye

Nisan 2016’da iki mahallede hayata geçirilen proje, kısa sürede tüm ilçeye yayılarak binlerce haneye ulaştı. Vatandaşlar, atıklarını ayrıştırıp belediye ekiplerine teslim ettiğinde, bu atıklar karşılığında kartlarına yüklenen bedellerle aile bütçelerine katkı sağladı. Muratpaşa’daki bu geri dönüşüm sistemi, günümüzde Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yürütülen ve 85 milyon vatandaşın kapsandığı Zorunlu Depozito Yönetim Sistemi'nin teknik ve sosyal altyapısına temel oluşturdu.

İki sistemin ortak amacı

Muratpaşa’nın yerel modeli ile bakanlığın ulusal sistemi bazı farklılıklar taşısa da temel hedefler aynıdır:

• Çevreci Komşu Kart: Plastik, cam, metal, kağıt, tekstil ve bitkisel yağ gibi geniş bir atık gruplarını kapsar. Atıklar doğrudan kapıdan toplanır ve karşılığında nakit veya puan şeklinde bedel yansıtılır.
• Zorunlu Depozito Sistemi: Özellikle içecek ambalajlarına (cam, PET, alüminyum) odaklanarak, vatandaşlar iade noktalarına teslim ettikleri ambalajlar karşılığında depozito bedelini geri alır.

Her iki sistem de atık miktarını azaltmayı, doğal kaynakları korumayı ve vatandaşlara ekonomik kazanç sağlamayı amaçlamaktadır.