Sapanca Gölü’nde su seviyesi kuraklık ve bilinçsiz kullanım nedeniyle tarihinin en düşük seviyelerine indi. Ekosistem, içme suyu ve sürdürülebilirliğin sağlanması için acil önlemler gerekiyor.
Türkiye’nin önemli içme suyu kaynaklarından Sapanca Gölü’nde su seviyesi her geçen gün azalıyor. Kuraklık, azalan yağışlar ve bilinçsiz su kullanımı, gölün yalnızca çevresel bir sorun olmaktan çıkıp acil müdahale gerektiren hayati bir mesele hale gelmesine neden oluyor. Bu gerileme, içme suyu güvenliğinden ekosistemin korunmasına, tarım ve turizm gibi pek çok alanda çözüm bekleyen sorunları gündeme getiriyor.
Anadolu Ajansı muhabirleri, Sapanca Gölü’ndeki bu süreci kapsamlı bir dosya haberle ele aldı. Su seviyesindeki düşüş, kuraklığın etkileri, kaçak ve bilinçsiz su kullanımı, alınan tasarruf ve koruma tedbirleri, yerel yönetimlerin projeleri ve göl çevresinde yaşayan insanların endişeleri gibi birçok başlık saha gözlemleri, uzman değerlendirmeleri ve güncel verilerle incelendi. Bu dosya, gölün kuraklık tehdidi altındaki durumunu tüm yönleriyle ortaya koyuyor.
Sapanca Gölü, kuraklık, azalan yağışlar ve bilinçsiz/kaçak su kullanımı nedeniyle tarihinin en düşük su seviyesine (28,55 m) geriledi. Son 11 yılın en az yağışlı dönemiyle göl ciddi su kaybı yaşadı; kıyılar çekildi, iskeleler susuz kaldı. İçme suyunda sorun olmaması amacıyla tasarruf ve denetim tedbirleri alındı, kaçak kullanımlar önlenmeye çalışıldı ve su tasarrufu seferberliği başlatıldı.
Son 65 yılın en kurak dönemini yaşayan gölün su seviyesi, 28,54 metreye düştü ve kritik seviyenin altına indi. Sakarya Üniversitesi (SAÜ) Mühendislik Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Asude Ateş, azalan yağışlar, artan buharlaşma ve içme, sanayi ile tarımsal kullanımın göl üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu belirtti. Ayrıca, gölün korunması için su bütçesinin yeniden planlanması, içme suyunun önceliklendirilmesi, sanayi ve turizm kullanımının sınırlandırılması ve alternatif su kaynaklarının kullanılmasının gerektiğine dikkat çekti.
Sapanca Gölü’nden Kocaeli’ye yılda sağlanan su kadar kayıp yaşandı. Sakarya ve Kocaeli’ye içme suyu sağlayan gölün bulunduğu Aşağı Sakarya Alt Havzası’nda, son 10 yılda yıllık ortalama su miktarı 124 milyon metreküpten 89 milyon metreküpe düştü. Bu azalma, Kocaeli’nin yıllık su ihtiyacını karşılayan kaynağın artık bulunmadığını gösteriyor. Sanayileşme ve şehirleşme de göl üzerindeki baskıyı artırdı.
Marmara Bölgesi’nin en önemli içme suyu kaynaklarından biri olan Sapanca Gölü, 65 yılın en düşük seviyesine geriledi. Seviye, önceki yıllarda 32 metreyi aşarken, şu anda 28,56 metre seviyesinde seyrediyor. Son iki yılda kaybedilen su miktarı, Sakarya’nın yaklaşık bir yıllık içme suyu tüketimine eşit seviyede oldu.
Botlarla göle açılan Anadolu Ajansı ekibi, göldeki kuraklığı görüntüledi. Göl tabanının birçok noktada görülebildiği, kıyı şeritlerinde çekilme çizgileri ve daralan sulak alanların görüldüğü dikkat çekti. Su yüzeyinde renk ve derinlik değişimleri de gözlemlendi.
Uzmanlar, göldeki su kalitesinin en kötü seviyelere indiğini ve biyolojik çeşitliliğin tehdit altında olduğunu belirtiyor. Göl ekosisteminin çökmek üzere olduğu, su miktarının giderek azaldığı, biyoçeşitliliğin baskı altında olduğu ve balık sayısında azalma yaşandığı vurgulanıyor. Kotun, göl yüzeyinin deniz seviyesine göre yüksekliğini ifade ettiği ve 31'in altında olmaması gerektiği halde şu an 28,5-28 seviyelerinde seyrediyor. Bu durum, Çark Deresi vasıtasıyla gölden dışarı su verilmesi gerektiği anlamına geliyor, ki bu da son derece tehlikeli bulunuyor.
Sapanca Gölü’nde su seviyesinin kritik seviyeye inmesi nedeniyle Sakarya Büyükşehir Belediyesi, gölün korunması için çeşitli projeler yürütüyor. Bu kapsamda, alternatif su kaynakları devreye alınırken, kaçak su çekimleri engelleniyor, göl çevresindeki işgaller kaldırılıyor ve ekolojik denge korunmaya çalışılıyor. Belediye, su alımlarını azaltmak amacıyla barajlar, yeni kaynaklar ve sondajlar kullanıyor.
Gölün kaybedilmesiyle birlikte Eşme sahilinde su sıkıntısı yaşanıyor. Bölgede yaşayanlar ve işletmeciler, gölün oluşturduğu mikroklimanın tarıma ve turizme olumsuz etkisini dile getiriyor. Çekilmeler sonucu kıyıdaki iskele ve tekneler karaya oturdu, ziyaretçi sayısı azaldı. Mahalle sakinleri, geçmişte de su çekilmesi yaşandığını ancak yeni seviyelerin daha önce görülmediğini belirtiyor ve gölün korunmaması halinde içme suyu temininde sorunlar yaşanabileceği konusunda uyarıyor.
