Sezgin Tanrıkulu’ndan Ömer Bolat’a: Gümrük düzenlemesi Türk gençliğini küresel teknoloji devriminden izole ediyor mu

Soru önergesi ve gerekçeleri

CHP İnsan Haklarından Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı ve Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, yurt dışından yapılan alışverişlere getirilen gümrük vergilerini Meclis gündemine taşıdı. Tanrıkulu, TBMM Başkanlığına, Ticaret Bakanı Ömer Bolat’a yönelttiği soru önergesinde şu ifadeleri kullandı:

“Dünyada hızla ilerleyen teknoloji devrimi; yazılım, donanım, yapay zekâ, robotik ve elektronik alanlarında gençlerin bireysel üretim kapasitesini her geçen gün daha da kritik hale getirmiştir. Türkiye’de de birçok genç, sınırlı maddi imkânlara rağmen robot üretmekte, yazılım ve donanım geliştirmekte ve küresel bilgi birikimini ülkelerine kazandırmaya çalışmaktadır. Ancak, son dönemde internet üzerinden yurt dışından yapılan bireysel alışverişlere yönelik uygulanan gümrük politikalarının ağırlaştırılması, özellikle Türkiye’de üretilmeyen ya da muadili bulunmayan elektronik bileşenlerin ve teknolojik parçaların temin edilmesini güçleştirmiştir. Bu uygulamalar, gençlerin üretim yapmasını engellemek yerine, yüksek fiyatla ithal edilen ürünlere mecbur bırakmaktadır.”

Tanrıkulu, önergesinde ayrıca şu değerlendirmeleri yaptı:

• Gençlerin ‘Ülkemizde üretilmeyen parçaları nasıl temin edeceğiz’ sorusu yanıtsız kalmıştır.
• Mevcut gümrük uygulamalarının, gençlerin düşük alım gücü dikkate alındığında, teknolojik ürünlere erişimini zorlaştırdığı ve küresel teknoloji devriminden izole ettiği belirtilmiştir.
• Bu uygulamaların Türkiye’nin teknoloji ekosistemini büyütmek yerine, küresel şirketler ve ithalat tekelleri lehine sonuçlar doğurduğu vurgulanmıştır.
• Gençlerin üretim yapma ve teknoloji geliştirme faaliyetlerini engellediği, bu nedenle düzenlemenin gözden geçirilmesi gerektiği ifade edilmiştir.

Tanrıkulu’nun soruları ise şu şekilde sıralandı:

• Mevcut gümrük düzenlemesinin hangi gerekçelerle hayata geçirildiği
• İnsanların ve genç girişimcilerin olası olumsuz etkileri konusunda etki analizi yapılıp yapılmadığı
• Türkiye’de üretilmeyen veya muadili bulunmayan teknolojik ürünler için istisnai düzenleme düşünüp düşünmediği
• Yurt dışından getirilen bileşenlerin ve ürünlerin, vergilendirmenin ve denetimin gerekliliği
• Gençlerin teknolojik ürünlere erişimini engelleyen bu uygulamaların, Türkiye'nin küresel teknoloji devriminden izole ettiği değerlendirmeleri