CHP Tokat Milletvekili Kadim Durmaz, tarımda üreticinin finansmana erişiminin azaldığını ve yüksek ücretler ile şartların üretimi olumsuz etkilediğini belirtti. Kredi ve kayıt süreçleri ihtiyacı olan üreticiyi engelliyor.
(ANKARA) - CHP Tokat Milletvekili Kadim Durmaz, tarımda üreticinin finansmana erişiminin zorlaştığını belirterek, sübvansiyonlu tarım kredilerinde “Bağ-Kur/SGK borcu yoktur” şartının arandığını ve yeni işletme açılanlarında alınan ücretlerin yüksek seviyelere çıkarıldığını söyledi. Durmaz, üretimin olumsuz etkilendiğine dikkat çekti.
Durmaz, yaptığı yazılı açıklamada özellikle sübvansiyonlu kredilerde “borcu yoktur” belgesi istenmesine karşı çıktı. Durmaz, “Borcu olmayan üreticiler genellikle krediye en az ihtiyacı duyanlar olur. Kredi talep edenler ise yem, mazot, gübre gibi girdiler altında ezilen, hasadı bekleyen ve borcunu ödemeye çalışan üreticilerdir. Bu şart, destek değil; tarımsal finansmana erişimi engellemektedir” dedi.
Durmaz, yeni işletme açmak isteyen üreticilerden alınan ücretin 2025’te 230 TL iken, 2026’da 2 bin 500 TL’ye yükseldiğine dikkat çekti. Aynı zamanda, döner sermayenin yüzde 25 artmasına rağmen, üreticilere yaklaşık yüzde bin artış yapıldığını belirtti ve “Böyle bir artışın mantığı nedir? Kayıt dışını artırır, üretimi azaltır ve köyden göçü hızlandırır” ifadelerini kullandı.
Durmaz, kırsal alandaki demografik sorunlara değinerek, “Gençleri üretime teşvik etmek yerine, pahalılaştıran uygulamalar ‘köyde kalmayın’ mesajı veriyor. Bu ülkenin tarım ve hayvancılığı kim sürdürecek?” dedi. Ayrıca, 2025’te yaşanan zirai don gibi afetlerin ardından, üreticinin yükünün hafifletilmesi gerektiğine vurgu yaparak, sosyal güvenlik yüklerinin azaltılması ve borçların silinmesi veya faizsiz yapılandırılması/ertelemesini önerdi. Durmaz, “Sahada üretici desteklenmek bir yana; adım adım sistemin dışına itiliyor. Kredi ve kayıt süreçleri, en çok ihtiyacı olana kapıyı kapatıyor” dedi.
Durmaz, “Ziraat Bankası’nın sübvansiyonlu kredilerinde üreticiyi dışlayan ‘Bağ-Kur/SGK borcu yoktur’ şartı kaldırılacak mı? Yeni işletme açanlara uygulanan yüksek ücretler geri alınacak mı?” sorularını yöneltti. Ayrıca, “Krediye erişim ‘sıfır borç’ şartına bağlanmamalı; borcu olanlar için faizsiz yapılandırma veya erteleme mekanizması kurulmalı, sürdürülebilir ödeme planları hazırlanmalı. Yeni işletmelerin ücretleri makul seviyeye çekilmeli ve genç ile kadın üreticilere ilk kuruluşta kolay destek sağlanmalı. Düşük faizli kredi ve prim/SGK desteği uygulanmalı” ifadelerine yer verdi. Durmaz, “Bugün üreticiyi zor durumda bırakırsanız, yarın gıda fiyatları yükselir, gıda güvenliği zayıflar. Çözüm, engel değil, yükü azaltan ve erişilebilir desteklerle üretimi büyütmektir” dedi.
