UNESCO tarafından bu yıl ilan edilen 15 Aralık Dünya Türk Dili Ailesi Günü, İzmir’de düzenlenen etkinlikle kutlandı. Katılımcılar, Türk dilinin tarihi ve kültürel mirasını gözler önüne serdi.
(İZMİR) - UNESCO tarafından bu yıl ilan edilen 15 Aralık Dünya Türk Dili Ailesi Günü, İzmir Büyükşehir Belediyesi ev sahipliğinde kutlandı. Türk dünyasının ortak dili ve kültürel mirasını gelecek nesillere aktarmayı amaçlayan etkinlikte katılımcılar, Türk dilinin binlerce yıllık yolculuğunu, ortak hafıza ve mirasını gözler önüne serdi.
İzmir’de Ahmed Adnan Saygun Sanat Merkezi’nde (AASSM) düzenlenen bu özel program, Türk dünyasını dil, kültür ve sanat alanında bir araya getirdi. Etkinlikte İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Dr. Zafer Levent Yıldır, Kazakistan Başkonsolosu Bauyrzhan Akatayev, Dışişleri Bakanlığı İzmir Temsilciliği AB Uzmanı Volkan Kocagül, TÜRKSOY İletişim ve Bilişim Daire Başkanı Salim Ezer, Ege Üniversitesi Türk Dünyası Araştırmaları Enstitüsü Türk Halk Bilimi Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Pınar Fedakar, İzmir Demokrasi Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölüm Başkanı Prof. Dr. Gonca Kuzay Demir ve birçok davetli katıldı.
Program, İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Dr. Zafer Levent Yıldır’ın açılış konuşmasıyla başladı. Yıldır, 15 Aralık Dünya Türk Dili Ailesi Günü’nün 194 ülke tarafından kabul edilerek, Türkiye öncülüğünde, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan ortaklığıyla ilan edildiğini belirtti. Günün, ortak tarih, kültür ve gönül coğrafyasının güçlü bir ifadesi olduğunu vurguladı. Ayrıca, Türk dilinin en eski yazılı belgeleri olan Orhun Yazıtları’nın çözülmesini ve insanlık hafızasına kazınmasını anımsattı. Yıldır, dilin düşünce biçimimizi zenginleştirdiğini ve korumanın düşünme hakkını da korumak anlamına geldiğini ifade ederek, “Her nereden geliyor olursanız olun, sizler bize göre İzmirlisiniz. Bu şehirde yalnız değilsiniz. İzmir Büyükşehir Belediyesi sizin için burada” dedi. Ayrıca, 21 Mart’ta düzenlenecek başka bir Türk Dili Ailesi Buluşması planlarından bahsetti.
Etkinlikte, Türk dünyasının hafızası ve dil mirası üzerine “Türk Dünyası ve Dünya Türk Dili Ailesi Günü” başlıklı panel gerçekleştirildi. Panel moderatörlüğünü Prof. Dr. Şaban Doğan üstlendi. Panelde, Prof. Dr. Gülmira Kuruoğlu, Dr. Öğr. Üyesi Karlygaş Aşirhanova ve Feyyaz Sağlam konuşmacı olarak yer aldı. Şaban Doğan dilin insanlık tarihindeki yerini ve Türkçe yazıtların keşif hikayesini ayrıntılı şekilde anlattı. 1721’de Johan von Strahlenberg’in Güney Sibirya’da Türk alfabesiyle yazılmış bir yazıt bulması ve 1730’da İsveç’e döndükten sonra yayımlaması, ardından 1887-88 yıllarında Fin araştırma heyetinin ve Rus arkeologların bu yazıtları kopyalaması ve yayınlaması anlatıldı. Sonrasında, 1888’de Moğolistan’daki yazıtların bulunmasıyla Türk yazıtlarının keşfi ve araştırmalar detaylandırıldı. 1893’te Vilhelm Thomsen’in bu yazıtların Türk yazıtları olduğunu ve ilk Türkçe metinler olabileceğini ortaya çıkardı.
Gülmira Kuruoğlu, dilin bir köprü, inanç ve tarih olduğunu, Karlygaş Aşirhanova ise Türkiye Türkçesi’nin ortak dil olarak kabul edilmesi gerektiğini ifade etti. Feyyaz Sağlam, Türkçenin dünya dilleri arasında yer aldığını ve küresel bir dil olduğunu belirtti. Program, uluslararası piyanistlerin katılımıyla gerçekleşen konserle devam etti. Konuk piyanistler Samir Mirzayev, Talgat Arakeev, Pelin Ece Acar, Dameli Nurbergen ve Hakan Aksoy’un performansları izleyicilere unutulmaz anlar yaşattı. Ayrıca, Kültür ve Turizm Bakanlığı İzmir Devlet Türk Dünyası Dans ve Müzik Topluluğu’nun gösterisi yapıldı. Etkinlikte, TÜRKSOY ve Kent Arşivi ve Müzeler Müdürlüğü iş birliğiyle hazırlanan “Türk Dünyasında Kadim Başkentler: Kadın ve Moda” temalı serginin açılışı gerçekleştirildi.
