Konya'nın Meram ilçesinde bulunan Aşkan Mahallesi, köklü geçmişi ve günümüzdeki yerleşim yapısıyla dikkat çekiyor. Mahallenin tarihine ve coğrafyasına dair bilgiler içerir.
Konya’nın Meram ilçesinde yer alan Aşkan Mahallesi, günümüzde ilçenin seçkin yerleşim alanlarından biridir. Mahalle; doğuda Necip Fazıl, güneyde Yeni Meram Caddesi, kuzeyde Yaka Caddesi, batıda ise Kürden Mahallesi ile sınırlandırılmıştır. Kuzeydoğusunda Emirgan Sitelerine yakın bir konumdadır.
Yeni Meram Yolu’nun 1937-1938 yıllarında açılmasıyla, mahallenin güney kesimindeki bazı araziler sınır dışına çıkmıştır. Meram Araştırma Hastanesi ve Ateşbaz Veli Türbesi bölgede bulunurken, günümüzde doğuda Piyale Sokak, batıda Kumluk Sokak sınırları belirlemektedir.
Mahalle adı, Aşkan Camii’nin batısında yer alan Orta Irmak kenarında bulunan Aşkan Baba’nın kabriyle ilişkilidir. Aşkan Baba’nın hangi dönemde yaşadığı bilinmemekte ancak, ermiş bir kişi olarak kabul edilmektedir. İsminin, Arapça “âşık” kelimesinin Farsça çoğul hali olan “âşıkân”dan geldiği söylenir. Ayrıca, Selçuklu Dönemi’nde Konya’yı Meram’a bağlayan yolun “Aşkan Yolu” olarak adlandırıldığı rivayet edilir.
Arşiv kaynaklarına göre Aşkan, XVIII. yüzyıl başlarında Meram’da yer almaktaydı. 1960’lı yıllarda bölgedeki hane sayısı yaklaşık otuz olup, Kürden Mahallesi sınırları içindeydi. 10 Eylül 1964 tarihinde mahalle sakinlerinin talebiyle Kürden’den ayrılarak bağımsız mahalle statüsü kazanmıştır. İlk muhtarı Tevfik Küçükkartallar olmuştur.
Orta Irmak’ın bölgeye hayat vermesiyle, mahalle bağlık ve bahçelere sahip olmuştur. Cumhuriyet'in ilk yıllarında yoğunluk Aşkan Caddesi üzerinde görülen yerleşim, günümüzde Meram Yeni Yol, Aşkan, Yaka ve Fetih caddeleri ile 84 sokak halinde genişlemiştir.
Mahallede Aşkan Camii’nin yanı sıra Gaziler, Uhut, Aşkan Büyük Camii, Dutlu ve Gözlüce camileri bulunmaktadır. Sadreddin Konevî Kültür Merkezi ile Makro Market de bölgede yer almaktadır. Gündoğdu Lisesi, Mehmet Beğen ve Sare Özkaşıkcı İlköğretim okulları ise eğitim kurumlarıdır. TÜİK’in 2015 verilerine göre mahalle nüfusu 5.748’dir.
