Psikolog Büşra Filiz, sanal kumarın geleneksel kumara göre daha tehlikeli bağımlılıkları beraberinde getirdiğine dikkat çekerek, aileleri 'Loot Box' ve 'alarm sinyalleri' konusunda uyardı. Sistem, çocukları risk altına alıyor.
(İSTANBUL) - Psikolog Büşra Filiz, sanal kumarın geleneksel kumardan çok daha hızlı ve tehlikeli bir bağımlılık döngüsü oluşturduğunu belirterek, aileleri "Loot Box" (ganimet kutuları) ve "alarm sinyalleri" konusunda uyardı. Filiz, içinden değerli bir eşya çıkma ihtimaliyle sürekli tetiklenen bu sistemin gençleri gerçek kumara bağımlılığına giden yolda sinsi bir geçiş kapısına sürüklediğini ve bağımlılık döngüsünü çocukluktan itibaren zihinlere yerleştirdiğini söyledi.
Türkiye’de 2025-2026 dönemine ait veriler, sanal kumarın bir "halk sağlığı krizi" haline geldiğini gösteriyor. Sanal kumarın sunduğu anonimlik ve hız sayesinde gençlerin, kimliklerini gizleyerek saniyeler içinde kumar oynayabildiği, bu durumun bağımlılık yaşını 15’e kadar düşürdüğü ifade ediliyor.
Psikolog Büşra Filiz, sanal kumarın beyin ödül sistemini doğrudan etkilediğine ve bu nedenle en büyük dijital tehditlerden biri olarak kabul edildiğine vurgu yaptı. Bağımlılığın nörobiyolojik temellerine işaret eden Filiz, bunu irade meselesi değil, profesyonel müdahale gerektiren kronik bir beyin hastalığı olarak nitelendirdi. Ergenlik dönemindeki gençlerin beyninde karar verme ve risk algılamasıyla ilgili bölgenin tam olgunlaşmadığını hatırlatan Filiz, biyolojik olarak "dur" deme mekanizmalarının zayıf olduğunu ve risk almaya daha yatkın hale geldiklerini belirtti.
Özellikle video oyunlarındaki gizli tehlike olarak vurgulanan "Loot Box" sistemi ile ilgili uyarılarda bulunan Filiz, sistemi şu şekilde açıkladı: "Çocukların ve gençlerin oynadığı masum görünümlü birçok video oyununda, parayla satılan ve içinden ne çıkacağı önceden bilinmeyen 'ganimet kutuları' bulunuyor. Bu mekanizma, kumarın 'rastgele ödül' mantığıyla çalışıyor. Genç beyinler, belirsiz ödül beklentisiyle yoğun dopamin salgısına alıştırılıyor. İçinden değerli bir eşya çıkma ihtimaliyle tetiklenen bu sistem, gençleri gerçek kumara bağımlılığına sürüklüyor ve bağımlılık döngüsünü çocukluktan itibaren zihinlere yerleştiriyor."
Ailelerin çocuklardaki erken uyarı noktalarına dikkat etmesi gerektiğine vurgu yapan Filiz, "Çocukların ekran süresi ani artışlar, kaynaksız kazançlar ve açıklanamayan borçlar gibi durumlar gösterdiğinde, bu durumların profesyonel destek gerektirdiğine işaret ettiği" bilgisini paylaştı. Ailelerin, çocuklarının sosyal çevreleri ve eski aktivitelerden uzaklaşması, duygu durum değişimleri gibi durumlara karşı dikkatli olması gerektiğini belirten Filiz, bu belirtilerin ciddi uyarı işareti olabileceğini vurguladı. Konunun yalnızca maddi bir kayıp değil, yaşam mücadelesi olduğunun altını çizen uzman, destek almak gerektiğini ve bu durumun hayat kurtarıcı olabileceğini söyledi. Filiz, "Kumar bağımlılarının yarıdan fazlasının hayatlarında intiharı düşündüğünü unutmamalı ve uzman desteğine başvurmak önemli" dedi.
