Tunceli Müzesi, her yıl yaklaşık 200 eser eklenerek koleksiyonunu genişletiyor. Avrupa’nın en iyi müzeleri arasında gösterilen müze, inanç kültürü ve tarihsel eserleriyle dikkat çekiyor.
Türkiye’de Alevi inancının kültürel anlatımına odaklanan tek müze olma özelliği taşıyan ve 2023 yılında Avrupa’nın en iyi müzeleri arasında gösterilen Tunceli Müzesi’nde, her yıl yaklaşık 200 eser müze envanterine ekleniyor. Müze Müdürü Kenan Öncel, koleksiyonların sürekli olarak geliştiğini ve her yıl yaklaşık 200 eserin koleksiyona katıldığını ifade etti. Müze teşhir alanında yaklaşık 700 eser ziyaretçilerin ilgisine sunulmuşken, müze depolarında ise 1.300’e yakın eser bulunuyor.
2015 yılında başlanan restore çalışmalarıyla, tarihi kışla binasının müzeye dönüştürülmesiyle 24 Aralık 2020’de hizmete açılan Tunceli Müzesi, altı ana koleksiyon bölümünden oluşuyor. Bunlar; arkeoloji ve sikke, etnografya, geleneksel tarım ve flora-fauna, inanç kültürü, taş eserler ve erken Cumhuriyet dönemidir. Bu bölümler aracılığıyla prehistorik dönemden günümüze ulaşan tarihsel süreç, görsel, görsel-işitsel anlatımlar ve dioramalarla ziyaretçilere sunuluyor. Müzenin toplam kapalı alanı yaklaşık 5 bin 800 metrekaredir ve burada yaklaşık 2 bin eser sergileniyor.
Müzenin, Türkiye’de bir ilk olan Alevi inanç kültürünü anlatan özel salonu bulunuyor. Bu salonda, inanca ilişkin tarihsel süreçler, mezar taşları, cem törenleri, semahlar ve ritüeller, görsel ve canlandırmalı sergilerle anlatılıyor. Ayrıca UNESCO’nun Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi’ne giren ritüellere ilişkin bilgi panoları ve objeler de ziyaretçilere sunuluyor.
Kenan Öncel, müzenin geleneksel müzecilik anlayışının ötesine geçtiğini belirterek, toplumla bütünleşmiş ve yaşanan bir müze olduğunu ifade etti. Müze, Tunceli’nin tarihi, coğrafyası, doğası ve toplumsal belleğine bütünsel bir bakış açısıyla yaklaşıyor. Ayrıca, eski kışla yapısının restorasyonu ile müzeye dönüşen bina, farklı alanlarda zengin içerikler sunuyor. Müdür, her yıl koleksiyonun geliştiğini ve yaz aylarında ziyaretçi sayısında artış yaşandığını ekledi.
Ziyaretçilerden Özge Gün, sergilerin düzenli ve hoş olduğunu belirterek, ilk kez geldiklerini ve tarihi eserleri gördükleri için memnun olduklarını söyledi. Hasan Bedirhan Odak ise, müzenin düzenli olduğunu ve Alevi semahlarını içeren detayların beğenildiğini ifade etti.
Müze, uluslararası ödüllerle de tanınıyor. Avrupa Müze Akademisi tarafından verilen Luigi Micheletti Ödülleri kapsamında, 2023 yılında 48 ülkeden başvurunun yapıldığı yarışmada ikinci sırayı aldı. Jüri, özellikle Alevi inanç sergisinin toplum için önemli olduğunu ve müzeyi vizyon, misyon ve hikaye anlatımı açısından örnek bir kurum olarak değerlendirdi.
